در این مطلب یکی از ایرادات اجرای سنگ‌کاری در بخش داخلی و مشاعات یک ساختمان نوساز را بررسی می‌کنیم…
بررسی یکی از مهم‌ترین ایرادات اجرای سنگ‌کاری
طبق عکسی که مشاهده می‌کنید، این مورد مربوط به یک ساختمان نوساز وابسته به شهرداری در شهر کرج است که شخصاً از محل عکس گرفته‌ام. محل مورد نظر نیز از بخش‌های داخلی و مشاعات ساختمان و در مجاورت ورودی آسانسور است.
ایرادی که در این تصویر به‌وضوح قابل مشاهده است، نحوه نامناسب اجرای پشت سنگ و پر کردن فضای پشت آن است. در قسمت بازشده، به جای اینکه پشت سنگ با یک بستر مناسب و یکنواخت اجرا شده باشد، ترکیبی از ملات، مصالح نامناسب، نخاله و فضاهای خالی دیده می‌شود.
اینکه استفاده از نخاله و کارتن در پشت سنگ به دلیل سهل‌انگاری، عجله در اجرا یا هر دلیل دیگری اتفاق افتاده، فعلاً موضوع بحث ما نیست. چیزی که برای ما اهمیت دارد، نتیجه این نوع اجرا و تأثیر آن بر دوام و ایمنی سنگ‌کاری است.
وقتی پشت سنگ به‌صورت یکنواخت و اصولی پر نشده باشد، سطح تماس و اتصال مناسبی بین سنگ و بستر ایجاد نمی‌شود. وجود نخاله، کارتن، فضای خالی یا ملات نامناسب می‌تواند باعث کاهش چسبندگی و درگیری سنگ با بستر شود.
حالا اگر این اتصال به هر دلیلی ضعیف باشد، چه اتفاقی می‌افتد؟
ممکن است ساختمان هنوز یک سال از بهره‌برداری‌اش نگذشته باشد که سنگ‌های کارشده در مشاعات شروع به لق شدن و جدا شدن کنند و در نهایت سقوط کنند.
اینجا دیگر بحث فقط یک ایراد ظاهری یا کاهش کیفیت کار نیست. سنگی که از ارتفاع سقوط می‌کند می‌تواند مستقیماً جان انسان را تهدید کند. شاید از نظر پیمانکار این موضوع صرفاً یک ایراد اجرایی باشد که در زمان تحویل ساختمان چندان به چشم نمی‌آید، اما همین سنگ می‌تواند در زمان نامناسب روی سر یک کودک، ساکن ساختمان یا هر فرد دیگری که در مشاعات حضور دارد سقوط کند و باعث جراحت شدید یا حتی فوت شود.
به همین دلیل بهتر است در زمان اجرای کار، به جای اینکه تمام تمرکز روی پایین آوردن قیمت تمام‌شده باشد، کیفیت اجرا و ایمنی را در اولویت قرار دهیم. صرفه‌جویی در هزینه اگر با حذف جزئیات مهم اجرایی همراه شود، ممکن است در آینده هزینه بسیار بیشتری به ساختمان تحمیل کند.
یک نکته دیگر؛ اسکوپ سنگ
در قسمت بازشده تصویر، نشانه مشخصی از اجرای اسکوپ برای سنگ‌های مورد نظر دیده نمی‌شود. البته از روی یک تصویر نمی‌توان با قطعیت گفت تمام سنگ‌های این قسمت بدون اسکوپ اجرا شده‌اند و ممکن است در بخش‌های دیگر روش مهار متفاوتی استفاده شده باشد.
اما همین موضوع خودش یک بحث مهم است. روش مهار سنگ و استفاده صحیح از اسکوپ، مخصوصاً در قسمت‌هایی که احتمال جدا شدن و سقوط سنگ وجود دارد، باید از ابتدا در روش اجرای کار دیده شود.
بحث انواع اسکوپ، روش‌های اجرای آن و اینکه در چه شرایطی استفاده از هر روش مناسب‌تر است، خودش یک موضوع مفصل است که در عمران‌پدیا به آن خواهیم پرداخت.
در کنار آن، مواردی مثل نحوه صحیح اجرای ملات پشت سنگ، میزان پرشدگی پشت سنگ، آماده‌سازی سطح، طرح اختلاط ملات، انتخاب نوع سنگ متناسب با محل اجرا و روش مهار مکانیکی نیز از مواردی هستند که روی کیفیت نهایی سنگ‌کاری تأثیر مستقیم دارند.
نکته دیگری که در همین تصویر قابل توجه است، نحوه اجرای تأسیسات و قوطی برق در مجاورت سنگ‌کاری است. وقتی محل عبور تأسیسات از ابتدا پیش‌بینی و هماهنگ نشده باشد، در زمان اجرا یا تعمیرات ممکن است بخشی از سنگ و بستر پشت آن تخریب شود. این موضوع علاوه بر ایجاد ظاهر نامناسب، می‌تواند باعث ایجاد فضاهای خالی و کاهش کیفیت بستر سنگ شود.
این مورد نشان می‌دهد که حتی در یک سنگ‌کاری داخلی و به ظاهر ساده، هماهنگی بین معماری، تأسیسات و اجرای سنگ اهمیت زیادی دارد.
در نهایت، چیزی که از روبه‌رو فقط یک سطح سنگ‌کاری‌شده و مرتب به نظر می‌رسد، در پشت خودش مجموعه‌ای از جزئیات اجرایی دارد که کیفیت آن‌ها مستقیماً روی دوام و ایمنی کار تأثیر می‌گذارد.
کار خوب فقط کاری نیست که در زمان تحویل ظاهر مناسبی داشته باشد؛ کار خوب کاری است که بعد از بهره‌برداری هم کیفیت و ایمنی خودش را حفظ کند.
